Əməyin mühafizəsinin idarə edilməsi haqqında əsasnamə

İşəgötürən​

№ Sənədin nömrəsi​, Sənədin tarixi. Təsdiq: Təsdiq rekvizitləri​. Tətbiq tarixi: Qüvvəyə minmə tarixi.

Əsasnamə Bölmələr, proseslər və iş yerləri​ sahəsinə tətbiq edilir. İşəgötürən həyat və sağlamlığın qorunmasını, təhlükəsiz şəraiti, travma və peşə xəstəliklərinin qarşısının alınmasını, qanuni tələblərə əməli və lazımi resursları təmin edir. İşçilər təhlükələrin müəyyən edilməsində və tədbirlərin müzakirəsində iştirak edir. Məqsədlər risklər, hadisələr və nəzarət nəticələrinə əsasən seçilir; təhlükələrin gizlədilməsini təşviq edən göstəricilər qəbul edilmir.

Əlavələr: Siyasət və ölçülə bilən məqsədlər üzrə əlavələr​. Şərait və nəzarət nəticələri dəyişdikcə məqsədlərin aktuallığı qiymətləndirilir.

Rəhbər siyasəti təsdiq edir, səlahiyyət və resurs ayırır. Bölmə rəhbəri təhlükəsiz işi, işə buraxılmanı və iş yerinin vəziyyətini təmin edir. Mütəxəssis və xidmət metodiki iş və nəzarəti əlaqələndirir. İşçi qaydalara əməl edir, mühafizə vasitəsini tətbiq edir və təhlükəni bildirir. Funksiyanın həvaləsi işəgötürənin öhdəliyini aradan qaldırmır.

Bölgü üzrə əlavələr: Vəzifə, səlahiyyət və resurs bölgüsü üzrə əlavələr​. Əmək Məcəlləsinin 223-cü maddəsi üzrə bütün iqtisadiyyat sahələrində işçilərin sayı 50-dən çox olduqda əməyin mühafizəsi xidməti və nəzərdə tutulan mühəndis vəzifəsi yaradılır. Müəssisədə 500-dən çox işçi olduqda rəhbərin (baş mühəndisin) əməyin mühafizəsi üzrə müavini, 1000-dən çox olduqda sənaye-sanitariya laboratoriyası və əmək gigiyenası həkimi nəzərdə tutulur. Say 50-dən azdırsa, bilikli işçinin razılığı və müqavilə dəyişikliyi ilə funksiya ona həvalə edilir; mümkün olmadıqda mütəxəssis vəzifəsi yaradılır. Dəqiq 50 işçi halı ayrıca hüquqi qiymətləndirilir. Daxili mütəxəssis və ya qanuni qaydada təyin edilmiş işçi: Daxili mütəxəssisin və ya təyin olunmuş işçinin adı və vəzifəsi​. Bu variant məcburi xidmətin yaradılmasını əvəz etmir. Xidmət mütəxəssislərinin qanuni göstəriş və təqdimat səlahiyyətləri təmin edilir. Xidmətin yenidən təşkili və ləğvi dövlət əmək nəzarəti orqanının tələb olunan razılığı olmadan aparılmır. Məlumatlandırma və təhlükə barədə müraciət: Məlumatlandırma və təhlükə barədə müraciət kanalları​. İşçinin qanuni müraciət və təhlükəsiz əmək hüququna maneə yaradılmır.

Təhlükələr normal iş, texniki xidmət, təmir, təmizlik, qəza və dəyişikliklər üçün müəyyən edilir. Mexaniki, elektrik, kimyəvi, bioloji, erqonomik və təşkilati amillər, nəqliyyat, yanğın və xarici təsir araşdırılır. Metod və şkalalar faktiki işə görə seçilib sənədləşdirilir. Daxili risk təhlili 222.5-ci maddə üzrə iş yerlərinin attestasiyasını əvəz etmir; attestasiya nəticələri kollektivə bildirilir və uyğunsuzluqlar aradan qaldırılır. Əlavələr: Risklərin idarə edilməsi üzrə əlavələr​. Prioritet təhlükəni aradan qaldırmaq, sonra texniki və təşkilati tədbirlərlə təsiri azaltmaq, qalan risk üçün uyğun fərdi mühafizəni təmin etməkdir. Perspektiv və illik plan məsul, müddət, resurs və nəticə ilə hazırlanır. 220-ci maddə üzrə vəsait işəgötürən tərəfindən ayrılır, başqa məqsədə sərf edilmir və işçiyə ödətdirilmir. Birbaşa məhsul istehsal edən və istehsalat sahəsi olan müəssisələrdə və fiziki şəxs işəgötürənlərdə illik xərc əmək ödənişinə sərf edilən vəsaitin azı 2 faizi, digər işəgötürənlərdə azı 1 faizidir; zəruri təhlükəsizlik tədbirlərinin maliyyəsi minimumla məhdudlaşdırılmır.

Hər funksiya üçün tələb olunan təlimatlandırma, təlim, bilik yoxlaması və zəruri praktiki hazırlıq müəyyən edilir. Rəhbər işə buraxılmazdan əvvəl sənədləri yoxlayır, əlaqələndirici müddətlərə nəzarət edir. Yeni iş və ya dəyişiklik əlavə hazırlıq tələbini yaradır. Sadəcə sənədlə tanışlıq bilik və bacarıq yoxlaması deyil. Ağır, zərərli işlərdə və yüksək təhlükə mənbəyi olan avadanlıqla işləyənlər azı üç ayda bir dəfə, digər iş yerlərində azı ildə bir dəfə təlimatlandırılır. Konkret qrafik kollektiv və ya əmək müqaviləsi, yaxud işəgötürənlə həmkarlar ittifaqı (əmək kollektivi) arasında razılaşma ilə müəyyən edilir. İşəgötürən və rəhbər işçilər əməyin mühafizəsi üzrə azı üç ildə bir dəfə ixtisasartırma və bilik yoxlamasından keçirlər. 26.08.1999 tarixli 19-3 nömrəli qərarla təsdiq edilmiş Nümunəvi Əsasnamənin 4-cü bəndinə əsasən işə başlayan işçilərin bilikləri təyinatdan sonra bir aydan gec olmayaraq, işləyənlərin bilikləri isə azı üç ildə bir dəfə yoxlanılır. Bu yoxlama ilkin və dövri təlimatlandırmadan ayrıdır; aylıq müddət işə başlamazdan əvvəl tələb olunan hazırlığı təxirə salmır. Yoxlama səlahiyyəti təsdiqlənmiş komissiya tərəfindən, azı üç üzvün iştirakı ilə aparılır. Rəhbərin təsdiq etdiyi qrafik işçilərə çatdırılır, nüsxəsi Dövlət Əmək Müfəttişliyinə göndərilir; yoxlamanın günü və yeri barədə azı 15 gün əvvəl xəbər verilir. Hazırlıq və suallarla əvvəlcədən tanışlıq təmin edilir. Nəticə 1 nömrəli əlavəyə uyğun protokolla, keçən şəxsin vəsiqəsi isə 2 nömrəli əlavəyə uyğun rəsmiləşdirilir. Keçməyən şəxs bir aydan gec olmayaraq təkrar yoxlanılır; zəruri hazırlıq olmadan müvafiq işə buraxılmır. Əmək Məcəlləsinin 219.6-cı maddəsinə uyğun təlimatlandırmalar elektron informasiya sistemində qeydə alınır; yalnız 7.2-1-ci maddədəki istisnalar üzrə xüsusi jurnal tətbiq edilir. Daxili cədvəl və fayl məcburi dövlət sistemində qeydiyyatı əvəz etmir. Əlavələr: Hazırlıq və işə buraxılma üzrə əlavələr​. Tələb olunan hazırlıq olmadan müvafiq müstəqil işə buraxılma verilmir.

İcbari tibbi müayinələr faktiki amil və iş siyahılarına uyğun işəgötürənin hesabına təşkil edilir. İşə buraxılmada tibbi məhdudiyyət nəzərə alınır, diaqnozlar açıqlanmır. Fərdi mühafizə vasitələri təhlükə və normaya uyğun pulsuz verilir; düzgün istifadə öyrədilir, saxlama, yuma, qurutma, dezinfeksiya, təmir və dəyişdirmə təmin olunur. Sanitariya və məişət sahələri yararlı saxlanılır, tətbiq olunan təminatlar verilir. Əlavələr: Tibbi müayinə, mühafizə vasitələri və məişət təminatı üzrə əlavələr​.

Travma, kiçik zədə, qəza və təhlükə dərhal rəhbərə bildirilir. Yardım, 103/112 çağırışı, hadisənin böyüməsinin qarşısı və təhlükəsiz olduqda sübutların qorunması təşkil olunur. İstehsalat bədbəxt hadisəsi barədə 217-ci maddəyə uyğun hadisə baş verən gün dövlət nəzarəti orqanına məlumat verilir; araşdırma və akt qanuni qaydada təmin edilir. Kiçik zədə və baş verməsinə az qalmış hadisələrin daxili təhlili qanuni araşdırmanı əvəz etmir. Səbəblər tədbirləri yaxşılaşdırmaq üçün öyrənilir; məlumat verilməsi avtomatik təqsir nəticəsi deyil. Əlavələr: Hadisələrə cavab tədbirləri üzrə əlavələr​. Birbaşa təhlükədə iş dayandırılır və insanlar qorunur.

Operativ nəzarət işdən əvvəl və iş zamanı aparılır. Planlı yoxlama tədbirləri, qoruyucuları, işə buraxılmanı və sənədləri əhatə edir. Uyğunsuzluğun səbəbi, düzəldici tədbir, məsul və müddət qeyd olunur; bağlanma faktiki nəticə ilə təsdiqlənir.

Əlavələr: Yoxlama və düzəldici tədbirlər üzrə əlavələr​. Rəhbər işçilərin müraciətləri, hadisələr, dəyişikliklər və nəticələr əsasında proses, məqsəd və resurslara yenidən baxır; səbəbsiz formal yenidənyazma tələb edilmir.

Hər sənədin məsulu, redaksiyası, təsdiqi, saxlanma yeri və giriş dairəsi müəyyən edilir. Köhnə nüsxə tətbiqdən çıxarılır, lakin tələb olunan müddətdə izlənilmə üçün qorunur. İşçilər işinə aid cari qaydalara çıxış əldə edir; dəyişiklik tətbiqdən əvvəl çatdırılır. Əlavələr: Sənədləşdirmə və saxlanma üzrə əlavələr​. İmzalayanın vəzifəsi​ __________ / İmzalayanın soyadı, adı, atasının adı​ /. Tanışlıq: şəxs, imza, tarix ______.

Alış və işəsalmadan əvvəl təhlükəsizlik, uyğunluq, sənədlər, hazırlıq və mühafizə ehtiyacı yoxlanılır. Təşəbbüskar bölmə iş yerinin, qəza qaydalarının və heyətin hazır olduğunu təsdiq edir. Ödənilməmiş tələblər istifadəyə məhdudiyyət kimi rəsmiləşdirilir.